Dấu hiệu thường gặp khi uống cà phê vào buổi chiều
1. Tỉnh táo hơn nhưng dễ bồn chồn
Một trong những tác dụng rõ rệt nhất của cà phê là giúp tăng cường tỉnh táo. Caffeine ức chế hoạt động của adenosine – chất dẫn truyền thần kinh gây buồn ngủ, từ đó giúp bạn làm việc hiệu quả hơn. Tuy nhiên, ở một số người, điều này có thể đi kèm với cảm giác bồn chồn, khó kiểm soát sự tập trung.
2. Tim đập nhanh, huyết áp tăng
Caffeine kích thích tuyến thượng thận sản sinh epinephrine (adrenaline), làm tăng nhịp tim và huyết áp. Đối với những người nhạy cảm với caffeine hoặc có tiền sử bệnh tim mạch, hiện tượng này có thể gây ra cảm giác hồi hộp, khó chịu.
3. Căng thẳng, lo lắng
Cà phê không chỉ giúp tỉnh táo mà còn tác động đến hệ thần kinh giao cảm, khiến cơ thể ở trạng thái hưng phấn cao. Điều này có thể dẫn đến cảm giác lo âu, căng thẳng, đặc biệt khi tiêu thụ một lượng lớn caffeine vào cuối ngày.
4. Rối loạn tiêu hóa
Cà phê kích thích dạ dày tiết nhiều axit hơn, từ đó có thể gây khó tiêu, trào ngược dạ dày hoặc đau bụng ở một số người. Ngoài ra, tác dụng nhuận tràng của caffeine còn có thể khiến bạn cảm thấy khó chịu về đường ruột.
5. Ảnh hưởng đến giấc ngủ
Uống cà phê vào buổi chiều muộn có thể làm gián đoạn quá trình tiết hormone melatonin – yếu tố quan trọng giúp cơ thể dễ dàng đi vào giấc ngủ. Kết quả là bạn có thể trằn trọc, khó ngủ hoặc ngủ không sâu, dẫn đến mệt mỏi vào sáng hôm sau.
Nguyên nhân khoa học đằng sau những phản ứng này
1. Hệ thần kinh trung ương bị kích thích mạnh
Caffeine là chất kích thích thần kinh, hoạt động bằng cách ngăn chặn adenosine, giúp não bộ duy trì trạng thái tỉnh táo. Tuy nhiên, khi tác dụng này kéo dài quá lâu, nó có thể gây mất cân bằng nhịp sinh học tự nhiên.
2. Tác động đến tim mạch
Sự gia tăng adrenaline sau khi tiêu thụ caffeine khiến tim đập nhanh hơn, huyết áp tăng cao hơn, thậm chí có thể gây rối loạn nhịp tim ở một số người.
3. Rối loạn đồng hồ sinh học
Cơ thể con người có nhịp sinh học tự nhiên điều chỉnh giấc ngủ và sự tỉnh táo. Caffeine làm chậm quá trình sản xuất melatonin, khiến đồng hồ sinh học bị xáo trộn, dẫn đến mất ngủ hoặc ngủ không chất lượng.
4. Tác động đến hệ tiêu hóa
Cà phê kích thích niêm mạc dạ dày tiết axit mạnh hơn, làm tăng nguy cơ viêm loét hoặc trào ngược. Ngoài ra, nó còn có tác dụng nhuận tràng, khiến một số người có cảm giác khó chịu ở đường ruột.
Làm thế nào để hạn chế tác động tiêu cực của cà phê buổi chiều?
Giới hạn thời gian uống cà phê: Nên dừng uống cà phê sau 14h để tránh ảnh hưởng đến giấc ngủ.
Chọn loại cà phê có hàm lượng caffeine thấp hoặc cà phê pha sữa, nếu bạn thực sự cần một ly vào buổi chiều.
Uống đủ nước để giảm tác động lợi tiểu của caffeine.
Kết hợp cà phê với thức ăn: Một lượng protein hoặc chất béo lành mạnh có thể làm chậm quá trình hấp thụ caffeine, giảm ảnh hưởng kích thích mạnh đến dạ dày và thần kinh.
Cà phê là một thức uống tuyệt vời, nhưng thời điểm tiêu thụ có thể ảnh hưởng đáng kể đến cơ thể. Hiểu rõ những tác động của việc uống cà phê vào buổi chiều giúp bạn có cách sử dụng hợp lý hơn, tối ưu hóa lợi ích mà không làm tổn hại đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống.